Czym jest zaburzenie trichotillomanii i jak powinna wyglądać opieka trychologiczna?

TRICHOTILLOMANIA (TTM) jest schorzeniem polegającym na natrętnym przymusie wyrywania włosów, czemu często towarzyszy uczucie ulgi lub przyjemności. Schorzenie to prowadzi do przerzedzenia włosów lub zauważalnego wyłysienia.

2019-11-27 12:45:21

Szacuje się, że na trichotillomanię w Polsce szacuje się, że choruje około 2–3% populacji, jednakże może to być znacznie większa grupa osób (nawet 5%), gdyż jest to problem bardzo wstydliwy dla dotkniętych nim osób, przez to potrafią się z nim zmagać sami nawet przez całe życie, starając się go ukryć przed społeczeństwem. Trichotillomania występuje zarówno u dzieci przed okresem dojrzewania, jak i wśród młodzieży oraz u osób dorosłych. Przyczyn upatruje się w genach, w nadaktywności układu serotoninergicznego. Rozpoznanie trichotillomanii opiera się na obrazie klinicznym, dokładnie zebranym wywiadzie z pacjentem oraz, w niektórych przypadkach, danych uzyskanych od innych członków rodziny.

Schorzenie to jest całkowicie niezrozumiałe dla otoczenia, rodzina, najbliżsi nie są w stanie zrozumieć, jak osoba może sama się pozbawiać włosów. Bardzo ważna jest prawidłowa diagnostyka (najczęściej rodzice, którzy zauważą brak owłosienia u dzieci, w celu diagnozy udają się do specjalisty). Brak wiedzy, jak wygląda schorzenie ze strony specjalistów, prowadzi do złej diagnozy i pogłębiania się problemu już od najmłodszych lat, a im problem dłużej występuje nieleczony, tym trudniej jest choremu sobie z nim poradzić. Stosuje się leczenie farmakologiczne (mała skuteczność) wraz z psychoterapią, najczęściej w nurcie terapii behawioralno-poznawczych.

Osoby z trichotillomanią mogą również chorować na trichofagię, przejawiającą się zjadaniem wyrwanych włosów. W efekcie mogą pojawić się powikłania żołądkowo-jelitowe, gdyż zjadane włosy nie są trawione i mogą tworzyć się tzw. trichobezoary, czyli złogi włosów zalegających w żołądku. Odpowiednia diagnoza, wsparcie psychologiczne, metody pracy terapeutycznej pozwalają chorym normalnie funkcjonować.

JAK WAŻNA JEST WSPÓŁPRACA TRYCHOLOGA Z PSYCHOLOGIEM?

Osoby dorosłe z TTM zgłaszają się do trychologa z problemem wypadania i przerzedzania się włosów. W wielu przypadkach osoby te nie przyznają się do nawykowego wyrywania włosów. Dopiero podczas badania trychologicznego i trichoskopii, w której obraz wskazuje na TTM, osoby przyznają się, że zdarza się im wyrywać włosy. Wizyty, jakie odbywają jeszcze osoby z TTM, to konsultacje w sprawie uzupełnień włosów, gdyż chcą one za wszelką cenę zakryć przerzedzone lub pozbawione włosów miejsca.

Bardzo ważne jest, aby odpowiednio pokierować osobę z TTM i delikatnie wyjaśnić oraz zasugerować spotkanie z psychologiem, gdyż tak naprawdę to może być najlepszy „lek” na odrost włosów. Polecany psycholog musi mieć doświadczenie w ramach terapii osób z trichotillomanią oraz OCD.

Na samym początku procesu terapeutycznego to spotkania z psychologiem i praca nad sobą są ważniejsze niż zabiegi trychologiczne mające na celu stymulację wzrostu włosów. Oczywiście z czasem trycholog może wchodzić z mało inwazyjnymi zabiegami, pracując nad kondycją skóry głowy, a dopiero po jakimś czasie, gdy sytuacja z samoistnym wyrywaniem jest w pewien sposób opanowana, można rozpocząć intensywniejsze działania zabiegowe.

ZABIEGI TRYCHOLOGICZNE PRZY TTM

Najczęściej osoby z trichotillomanią zmagają się dodatkowo w obrębie skóry głowy z:

  • podrażnieniem skóry głowy;
  • zwiększoną naczynkowatością skóry – skóra wrażliwa;

trichodynią – „bólem skóry głowy”. Często cierpią na tę przypadłość osoby borykające się z różnym rodzajem łysienia. Zakończenia nerwowe, które oplatają pusty mieszek włosowy, wysyłają bodźce bólowe z powrotem do mózgu z mniejszym lub bardziej intensywnym natężeniem. Trichodynii towarzyszy uczucie przewlekłego pieczenia lub mrowienia i swędzenia głowy. Jest to ból o podłożu psychosomatycznym. Trichodynia nie powoduje żadnych zmian skórnych. Można załagodzić objawy, stosując wszelkie szampony do wrażliwej skóry głowy lub/i olejki oraz lotiony kojące.

W pierwszej kolejności zadaniem trychologa podczas zabiegów trychologicznych jest ukojenie dolegliwości ze strony skóry głowy. Stosowane są w tym przypadku delikatne preparaty oczyszczające (peeling enzymatyczny) oraz preparaty kojące skórę głowy zawierające np. ceramidy, alantoinę, ekstrakty z rumianku i aloesu.

Dobrym momentem na rozpoczęcie zabiegów trychologicznych jest pojawienie się odrostu włosów – wtedy można rozpocząć fizykoterapię trychologiczną à elektrostymulację, darsonwalizację, światłoterapię oraz zabiegi mezoterapii.

Trycholog w trakcie serii zabiegów kontroluje postępy i dobrze, kiedy konsultuje się z psychologiem i zdaje relację z postępów terapii. Niekiedy rozpoczęcie zabiegów trychologicznych jest dodatkowym bodźcem dla osób z TTM do zaprzestania wyrywania włosów (zapobieganie epizodom wypadania).

 

Wasz psycholog od włosów,

Magda

ZNAJDŹ NAS: